BAM Infra Nederland aan het werk in Amsterdam

Zonder emissieloos materieel loop je achter

‘We zijn al best wel gewend geraakt aan emissieloos materieel’, zegt hoofd uitvoerder asfalt Pascal Florisson in Amsterdam. Daar wordt de Ouderkerkerdijk op plekken opgehoogd. Het asfaltteam van BAM Infra Nederland bewerkt de onder- en deklagen van de dijk.

‘Onze eerste elektrische machine vijf jaar geleden was een driepootwals.’ Sindsdien zijn daar een elektrische asfaltspreidmachine, tandem, hybride kleefwagen, kleine elektrische walsen en een waterstofmachine bijgekomen. ‘Dus ik wist dat ik hier iets moest regelen voor de stroomvoorziening.’

Op de projecten waar ze komen zijn vrijwel nooit laadvoorzieningen voor het materieel, zegt uitvoerder asfalt Dirk Gels. De opdrachtgever, het Waterschap in dit geval, speelt daar geen rol in. De machines zijn na één shift leeg, dus gaat het materieel op de dieplader terug naar de transporteur, waar het aan de stekker gaat. 

Data over stroomverbruik

De asfaltspreidmachine heeft ook nog een wisselaccu, en eentje is nog in ontwikkeling. Tot nu toe zijn er geen problemen met het aantal laadvoorzieningen. Maar dat kan anders worden, zegt Pascal. ‘Uiteindelijk zal diesel uitsterven. Maar al het toekomstige materieel zullen we niet bij de transporteur kunnen opladen. Die laadt ook voor andere bedrijven en krijgt zelf ook meer elektrische voertuigen.’

Daar worden nu wel oplossingen voor bedacht, zegt bedrijfsleider Iwan Trompert. ‘Met onze collega’s van BAM Charging Solutions. Die hebben twee jaar lang data verzameld van het stroomverbruik op ons kantoor in Apeldoorn. Daar gaan we nu een zware lader neerzetten, voor onze nieuwe elektrische kleefauto. Alle stroom in het pand die overdag over is, gaan we gebruiken voor die lader. En ’s nachts kunnen we volop opladen, als verder weinig tot geen stroom verbruikt wordt.’

Zo gaat BAM alle locaties met kantoorruimte en plek voor een dieplader voor honderd procent benutten. Na Apeldoorn volgen Drachten, Schagen en Beilen. ‘Dat zijn allemaal kleinere kantoorlocaties die een goede stroomaansluiting hebben’, zegt Iwan. ‘En zo kom je een heel eind.’

‘Storingen kunnen lang duren’

Ze mogen dan al even met elektrisch materieel werken, toch verloopt niet altijd alles vlekkeloos. Wisselend, noemt Dirk zijn ervaringen dan ook. ‘Er zijn dagen dat alles goed gaat, en dagen dat storingen heel lang duren.’ 

Volgens Iwan zijn er twee soorten storingen: ‘Softwareproblemen, waar wij weinig invloed op hebben. En storing door onvoorzichtigheid. We gebruiken die machines natuurlijk in allerlei omstandigheden, ook weleens in de regen. En ook op de laadlocatie kan er regen op de stekker komen, waardoor de machine niet laadt. We hebben daar niet altijd zicht op.’

Het gebeurt voornamelijk met de asfaltmachine, zegt Pascal. ‘Dat is eigenlijk een technisch wonder, met zoveel onderdelen die met elkaar moeten communiceren. Dat kan een storing opleveren.’ Zoals bij het wisselen van de accu. ‘Dat wil nog weleens verkeerd gaan. Een ervaren machinist krijgt het apparaat vaak wel weer aan de praat. Dus het gaat ook om uren maken, ervaring opdoen.’

De asfaltmachine op waterstof is minder storingsgevoelig, maar die wordt minder ingezet. ‘We hebben hier zo’n twintig dagen gewerkt, waarvan de laatste drie met de waterstofmachine', zegt Pascal. Een machine ombouwen naar waterstof is goedkoper dan elektrisch. Maar de waterstof zit in bundels, en het aanleveren daarvan, net als de opslag, heeft nogal wat voeten in de aarde. ‘Als wij met de waterstofmachine komen, moet er vanuit het project meer geregeld worden’, zegt Iwan. ‘Als wij elektrisch werken hebben ze geen last van ons.’

Eigenlijk zijn we een beetje verwend, vervolgt Iwan. ‘De laatste tien jaar hebben we altijd jong materieel gehad met relatief weinig problemen. Dus je gaat er min of meer vanuit dat alles het altijd doet. Maar deze machines komen niet bij een fabrikant vandaan, ze worden omgebouwd. In principe werk je dus met een prototype, wat meer storingen betekent. En dat ben je niet meer gewend.’

Geen droge keel meer

Maar over het algemeen zijn hun ervaringen met het emissieloze materieel positief. De machines stinken niet en ze zijn vaak stiller. Dat is ook prettig voor de bouwplaats in z’n geheel. ‘Er is minder uitstoot’, zegt Dirk, ‘en dat is echt wel een verschil met een paar jaar geleden. Als je binnen stond te werken, kreeg je vaak een droge keel.’

Wel vergt het meer planning. Een dieselwals kon je dag en nacht inzetten, nu moet je beter nadenken over hoe je dat oplost, zegt Pascal. ‘En het kan zijn dat je een diesel moet aanvoeren om het werk af te maken. We zullen toch moeten verdichten.’

Maar het belangrijkst: de machines presteren hetzelfde als dieselmaterieel, zeggen de mannen. Er wordt ook steeds meer naar gevraagd, voegt Pascal toe. ‘Je kan er werk op aannemen. Als je dit materieel niet hebt, loop je achter. Zeker met de elektrische asfaltset merk je dat, er moet nu altijd afgestemd worden waar hij kan worden ingezet.’